List dr Anny Łusakowskiej w sprawie programu lekowego

W związku z ogromnym zainteresowaniem leczeniem SMA, dr Anna Łusakowska – kurator Polskiego Rejestru SMA prowadzonego przez Klinikę Neurologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego – przysłała nam poniższy list.

Szanowni Państwo,

Niezmiernie się cieszymy, że już wkrótce polscy pacjenci będą leczeni nusinersenem. To wyjątkowy moment także dla lekarzy, którzy od wielu lat towarzyszą pacjentom z SMA.

W tym roku mija osiem lat istnienia Polskiego Rejestru Pacjentów z Chorobami Nerwowo-Mięśniowymi (SMA, DMD, DM), który powstał w 2010 r. w Klinice Neurologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Bazy danych pacjentów z chorobami rzadkimi są niezwykle ważnym elementem drogi prowadzącej do poprawy opieki i uzyskania skutecznych terapii u tych pacjentów.

Do grudnia 2018 r. w Polskim Rejestrze Pacjentów z SMA zarejestrowanych było 530 pacjentów. Obecnie,  w związku z ogromnym zainteresowaniem związanym z leczeniem nusinersenem,  lawinowo napływają Państwa zgłoszenia do Rejestru – dziennie otrzymuję kilkanaście nowych zgłoszeń, a także  liczne zapytania.

Poniżej zamieszczam kilka uwag,  które mogą wyjaśnić niektóre Państwa wątpliwości.

Ze względu na nowe przepisy o ochronie danych osobowych i obowiązujące nas regulacje dotyczące prowadzenia rejestru proszę o przysyłanie jedynie papierowych wersji ankiet dla pacjentów z SMA, zgód, a także kopii wyników badań, w tym badania genetycznego potwierdzającego rozpoznanie. Obecnie na stronie www.treat-nmd.wum.edu.pl jest już informacja, że przyjmujemy jedynie papierowe wersje dokumentów.

Wielu z Państwa prosi o potwierdzenie rejestracji pacjenta w Rejestrze – staramy się to robić na bieżąco, ale proszę o cierpliwość, jeśli odpowiedź nie przychodzi od razu.

Pacjenci, którzy nie mieli  badania genetycznego potwierdzającego SMA,  a rozpoznanie zostało ustalone na podstawie obrazu klinicznego, powinni uzyskać skierowanie  do Poradni Genetycznej od lekarza rodzinnego, neurologa lub innego lekarza pracującego w ramach NFZ, w celu potwierdzenia SMA, a także oznaczenia liczby kopii genu SMN2. Mogą Państwo udać się do Poradni Genetycznej najbliżej miejsca zamieszkania – badanie jest bezpłatne (finansowane przez NFZ w ramach porady genetycznej).

Jeśli mają Państwo potwierdzenie choroby badaniem genetycznym, ale nie była oznaczona liczba kopii genu SMN2 (ten gen jest punktem działania nusinersenu, liczba kopii genu SMN2 ma wpływ na przebieg choroby) to również należy uzyskać skierowanie do Poradni Genetycznej celem przeprowadzenia takiego badania. Zapewne najlepiej porozumieć się z Poradnią Genetyczną,  w której zostało wykonane badanie potwierdzające SMA (mutacja w genie SMN1). Pacjenci, którzy nie mają na wyniku badania genetycznego informacji o oznaczeniu liczby kopii genu SMN2, mogą przysłać na adres  [email protected] pytanie na ten temat, spróbujemy sprawdzić, czy rzeczywiście takie badanie nie było wykonane.

Kolejne pytania dotyczą problemu podania leku u pacjentów po operacji skoliozy, u których zastosowano różnego rodzaju formy stabilizacji kręgosłupa. Nie jest to kryterium bezwzględnie wykluczające pacjenta z terapii. Każdy taki przypadek będzie rozpatrywany indywidualnie.

Mamy nadzieję, że nusiersen będzie podawany w wielu ośrodkach w Polsce. Z wypowiedzi Pana Ministra Łukasza Szumowskiego wynika, że kolejne formalności związane z leczeniem nusinersenem będą przeprowadzone w szybkim tempie, więc zapewne w ciągu kilku miesięcy ukaże się  lista szpitali, w których będzie realizowany program lekowy obejmujący terapię  nusinersenem. Na razie taka lista nie jest jeszcze znana.

Serdecznie pozdrawiam,

dr n. med. Anna Łusakowska
Koordynator Polskiego Rejestru Pacjentów z SMA
Klinika Neurologii WUM

Komentarz Fundacji SMA

Wprowadzenie nowego programu lekowego zawsze wiąże się z wyzwaniami. Wprowadzenie szeroko zakrojonego programu leczenia w tak rzadkiej i „wielospecjalistycznej” jednostce chorobowej, jak rdzeniowy zanik mięśni, jest podwójnym wyzwaniem. Obecnie na szczeblu NFZ i szpitali trwają uzgodnienia dotyczące szczegółów programu, w tym procedur kwalifikacji. Biorąc pod uwagę, że Pani Dr Łusakowska zaleca samodzielne wykonanie badań genetycznych, Fundacja SMA, jako przedstawiciel środowiska chorych, przesłała dzisiaj zaintersowanym stronom swoje stanowisko w dwóch kwestiach:

  1. Osoby, które miały postawione rozpoznanie rdzeniowego zaniku mięśni bez wykonania badania genetycznego (np. przed upowszechnieniem się w Polsce badań genetycznych), powinny mieć wykonywane takie badanie w ramach kwalifikacji do programu lekowego. Naszym zdaniem organizowanie diagnostyki molekularnej SMA we własnym zakresie będzie dla chorych dużą a niepotrzebą uciążliwością, skoro założenia programu lekowego i tak przewidują wykonanie takich badań.
  2. Naszym zdaniem zbędny jest wymóg określenia liczby kopii genu SMN2 jako warunku włączenia do programu lekowego u osób mających potwierdzenie genetyczne rdzeniowego zaniku mięśni. Liczba kopii SMN2, owszem, może stanowić przedmiot zainteresowania naukowego, natomiast nie jest powinna stanowić kryterium objęcia leczeniem. Toteż w kontekście leczenia nusinersenem, określanie kopii SMN2 powinno być wykonywane albo jako badanie naukowe, albo w celu dokładniejszego monitorowania w ramach programu lekowego.

Nasze uwagi przekazaliśmy ekspertom biorącym udział w tworzeniu programu i spodziewamy się, że w ciągu najbliższych dni zapadną wiążące ustalenia na temat jego kształtu. O czym będziemy informowali.

• 16 stycznia 2019


Poprzedni wpis

Następny wpis